Семинар практ.лаб сабатар сож сж маd 2109 15 15
![]()
|
1-2 Аралық бақылау сұрақтары 1. Мәдениеттану тарихы ғылыми пән ретінде. Мәдениеттану пәні мен әдістері, оның ғылым жүйесіндегі орны. 2. Мәдениет ұғымының қалыптасу тарихы. Материалдық және рухани мәдениет. 3. Мәдениет типологиясы: мәдениет типінің түсінігі, мәдениеттің тарихи типологиясы. 4. Мәдениет функциялары. 5. Ф. Боастің, Л. Уайттің, З. Фрейдтің, К. Леви-Стросстің, К. Маркстің, Э. Тайлордің, О. Шпенглердің, А. Тойнбидің, Л. Гумилевтің, П. Сорокиндің, С. Хантингтонтің теориялық тәсілдер. 6. Мәдениет артефактілер әлемі ретінде. Мәдениет мағыналар әлемі ретінде. Түрлері едім. 7. Мәдениет тілі белгілер мен таңбалық жүйелердің негізгі типтері. 8. Қазақ тілі және оның тұлғаны мәдени-этникалық сәйкестендірудегі рөлі. 9. Мәдениет зерттеулеріне структуралистік, семиотикалық тәсілдер. 10. Мәдени код ұғымы. Мәдени кодтардың түрлері. 11. Мәдениет символының түсінігі. Мәдениеттің негізгі нышандары. 12. Рухани мәдениет. Рухани мәдениеттің түрлері. 13. Технологиялық мәдениет. Ғылым мәдениет феномені ретінде. 14. Ежелгі Қазақстан аумағындағы архаикалық мәдениет. 15. Номадизм мәдениеттің түрі ретінде. Номадизм тұжырымдамасы. 16. Скифтердің, сақтардың, массагеттердің, сарматтардың номадтық мәдениеті. 17. Үйсін және Қаңлы мәдениеті. 18. Ғұндардың номадтық мәдениеті. 19. Ежелгі түркілердің Космогония және мифологиясы. Тенгрианство. VI – VIII ғғ. 20. Түркі жазуының түрлері. Руникалық хат. Түріктердің жазба ескерткіштері. 21. Жібек жолы: Қазақстан Шығыс пен Батыс арасындағы байланыстырушы буын ретінде. 22. Философия және ортағасырлық ғылымның дамуы. Әл-Фараби, Хорезми, Бируни, Ибн Сина. 23. Қазақстан аумағындағы Жібек жолы қалалары. Орталық Азияның қалалық мәдениетінің өркендеуі. 24. Қараханид кезеңінің мәдениеті. Қалалық мәдениет. Әл-Қашғари, Юсуф Баласағұн, Ахмед Югнаки, Сүлеймен Бақырғани. 25. Хорезмшах мемлекетінің мәдениеті. 26. Суфиялық Ренессанс. Ахмет Ясауи. 27. Моңғол шапқыншылығы мәдени апат ретінде. Алтын Орда кезеңінің мәдениеті. 28. Тимуридтер кезеңіндегі мәдениет. Ұлықбек. 29. Қазақтардың эпикалық мәдениеті. Халық поэзиясының түрлері. Қазақ билері. 30. Қазақ халқының салт-дәстүрлері. Халықтық мерекелер. 31. Қазақ ағарту феномені. Ш. Уәлиханов, Ы. Алтынсарин, Абай. Музыкалық шығармашылық 32. ХІХ-ХХ ғасырлар тоғысындағы қазақ қоғамдық ой-өрісі және қазақ әдебиетіндегі негізгі бағыттар. 33. Кеңес кезеңіндегі мәдени саясаттың негізгі тенденциялары. Қазақстан ғылымының, Білім және мәдениет институттарының қалыптасуы мен дамуы. 34. Кеңес кезеңіндегі қазақ әдебиеті мен өнерін дамыту. Қазақ мәдениетін дамытудағы интеллигенцияның шығармашылық үлесі. 35. Қазақстанның заманауи өнерінің негізгі тенденциялары мен бағыттары. 36. Қазақстандағы қазіргі бұқаралық мәдениет. 37. Жаһандану жағдайында қазақ халқының мәдени мұрасын сақтау мәселелері. 38. Қазақстанның жастар субкультурасы және рухани моральдық, эстетикалық және діни құндылықтар мәселелері. Тест емтихан сұрақтары «Мәдениет» ұғымының түп мағнасы: Монотеистік діни реформаны жүзеге асыруға талпынған Мысыр перғауыны: Мәдениеттанудың теориялық негізі: «Тарихтың мағынасы мен міндеттері» еңбегінің авторы: Ежелгі Үнді қоғамындағы варналар: Париждің Құдай ана соборы (ғибадатханасы) сәулет өнерінің мына стилінде салынды: Сиқыр сөзінің баламасы болып табылатын ежелгі наным-сенім түрі: Күнтізбе басы христиандар үшін – Христос туған күн, мұсылмандар үшін - ... Көнегрек тілінде «пайдейя» ұғымы нені білдіреді «Диуани хикмет» - еңбегінің авторы: Тұнғыш энциклопедияны құрастырушы: Батыс Еуропадағы Қайта өрлеу кезеңінде рухани-мәдени жаңғыруға негіз болған өркениет: «Біржан-Сара» операсының авторы: Рим империясында барлық құдайларға арналып салынған ғибадатхана аты: Вестернизация дегеніміз: Көне түріктер туындағы бейне: Ресей мәдениетінің мессиандық идеясы: «Homo ludens» шығармасының авторы: ХХ ғ. өнеріндегі жаңа бағыттардың жалпы аталуы: Қазақ алфавитінің реформаторы: «Анимизм» терминін ғылымға алғаш рет енгізген: «Құтты білік» шығармасының авторы: Эдип туралы трагедияның авторы: Дао ілімнің негізін қалаушы: Тит аркасы қандай оқиғаның құрметіне салынды Халиф – деген: Гуманизм дегеніміз: Жаңа заманға бастау болған 1640 жылғы буржуаздық революция болған ел: Еуропадағы ортағасырлардағы құрылыстардағы сәулет өнері жататын стиль: Көне түріктердің мемлекеті: Белгі мен рәміздерді (символдарды) зерттейтін ғылым: «Троицаны» салған орыс суретшісі: Көне мысырлықтардың бас ғибадаты: З.Фрейд іліміне сәйкес репрессивті мәдениеттегі тыймдар жүйесі: Үнді буддалық ғибадатхананың көне үлгісі: Европа дәстүрінде мәдениет (культура) ұғымына қарсы ұғым: Ежелгі Грекияның үш ұлы трагигтерін көрсетіңіз: Еуропаның Жаңа Заман мәдениетінің әдеп негізі: Тұнғыш еуропалық гуманист Жан мен рухтың мәңгі өмір сүретінін мойындайтын діни сенім: Рим мәдениетінің бастауы: «Еуропаның ақыры» еңбегінің авторы: «Қайрымды қала» идеясының авторы: Б. з. д. 15 ғасырдағы реформашыл перғауын: Орыс мәдениетінің «күміс ғасыры»: Готиканың отаны: Ислам қағидаларындағы ең негізгі қайырлы қасиет: Ведалық қоғамдағы мәртебесі ең жоғары варна: Қазақ Ұлттық Ғылым академиясының тұнғыш академигі: Ел басқарудың негізгі тәсілдері ретінде қатаң заң мен жазаны ұсынатын Көне Қытайдағы ілім: Өнерді толығымен идеологиялық «құрсауға» алған ХХ ғасырдың саяси жүйесі: Қыпшақ тілі мен фольклорының әдеби ескерткіші: Көнегрек этикасындағы гедонизмнің мәні: Алғашқы қауымның архаикалық мәдениетіне тән синкреттік сипатты айқындайтын ұғымдар: Архетип ұғымын мәдениеттануға енгізген философ: Құранды хатқа түсірткізген халиф: Қазақтың әйгілі кескіндемешісі, қазақ бейнелеу өнерінің негізін салушылардың бірі: Мәдениетаралық кеңістіктегі адамдар тобының орнын айқындайтын термин: Римдік шешен: «Диуани лұғат ат-түрік» - «Түрік сөздігінің грамматикасы» атты шығарманың авторы: «Ренессанс» атауын алғаш қолданған: Скиф және сақ тайпаланының тегі: ХХғ. сюрреализм негізін қалаған суретші: Тұнғыш пирамида мына перғауынның құрметіне салынды: XIX ғ. романтизм өнерінің өкілі, «Париждік құдайана соборы» шығармасының авторы: Киев Русі христиан дінін қабылдаған ғасыр: Көне Қытай бейнелеу өнерінің негізгі жанры: Адамның екінші «жасанды табиғаты»: Индуизмнің үштігіне кіретін құдайлар: Ортағасырдағы күнәдән ақылы арылтатын шіркеу грамотасы: «Мәдениет» термині мына тілден алынған: К.Ясперстің пікірі бойынша алғашқы өркениеттер қай жерлерде пайда болды Көне Мысырдағы (Египеттегі) бас құдай: Еуропадағы ортағасырлық мәдениетке тән дүниетаным: Сақ мәдениеті өнеріндегі басты стиль қалай аталады: Қазақ кеңес мәдениетінің белгілі қайраткерлерін атап өтініз: Ренесанстық мәдени өрлеу басталған ел: «Гильгамеш туралы жыр» мына өркениеттің символы: Көнегрек жеріндегі трагедия атасы: Тұнғыш араб философы, шығыс перипатетизмнің бастаушысы: Рим мәдениетіне ықпал еткен тайпа: Киелі танылған жансыз затқа табыну Б.з.д. III-II мыңжылдықтарда дамудың шарықтау шегіне жеткен Хараппа және Мохенджо-Даро мәдениеті дамыған ел: Еуропалық Жаңа Заман мәдениетінің алғашқы сатысы: «Инь» және «ян» ұғымдарының түсінігі: «Тотем және табу» еңбегінің авторы: Ортағасырлардың соңғы ренесансының бірінші ақыны: Қазіргі Батыс мәдениетінің ақпараттық негізі: Ислам дінінің бес парызына жатпайтын әдет– ғұрып: Орыс мәдениетінің «алтын ғасыры»: «Зар заман» мәдениеті қалыптасқан ғасыр: Аксиология дегеніміз: «Орхон-Енисей» жазбалары жазылған тіл: Архаикалық дүниетанымғатән белгі: Ортағасырлық бұқаралық мәдениетің аталуы: Мысыр сәулетшісі: Римнің үш атақты ақыны: Ұлы Қытай қорғаны қай әулеттің тұсында салынған құрылыс: Исламның діни-этикалық нормалары: Франческо Петрарка лирикасындағы әйел бейнесі: Реформацияның басты тұлғаларының бірі: «Музыканың Ұлы кітабын» жазған философ: Қазан төнкерісіне дейінгі қазақ халқының дәстүрлі музыка мәдениетін терең зерттеген ғалым: Славянофилдердің өкілі: «Өркениет» ұғымының этимологиялық мағынасы: «Жонғар» очерктерің авторы: Мәдениет құрылымының бөліктері: «Өлілер кітабы» мәдени ескерткіш болып табылатын ел: Қазақ халқының алғашқы ұлттық операсының авторы: Дүние жаратылуы туралы баяндайтын мифтер: «Белдеулік уақыт» («осевое время») идеясының авторы: Үндіарий мәдениетінің діни гимндер мен ғибадаттар жинақталған жазба ескерткіші: Палеолит кезеңіне тән бейнелеу өнер түрі: «Ицзин» жататын кітап: Эллиндік мәдени өмірдің орталығы орналасқан қала: «Евгения Гранде», «Гобсек» романдарының авторы, буржуазия табының сыншысы: Ортағасырдағы христиан дінінің ең беделді болған батыс тармағы: «Хиджра» мағынасы: Аккультурация ұғымының түсінігі: Исламның екі бағытқа бөлінуі қай халиф тұсында басталды: Христиан дінін ресми дін ретінде енгізген Рим императоры: Цинь Шихуан – ол: «Гаргантюа мен Пантагрюэль» романының авторы: Рим эпосы «Энеида» туындысының авторы: Қайта өрлеудің қалыптасып дамуына әлеуметтік негіз болған құрылым: Көне түріктердің тотемі: «Алғашқы қауымдық мәдениет» еңбегінің авторы: «Катарсис» ұғымының мәні: Ғұндар жататын этномәдени топ: Темірланның тұсында Түркістан жерінде салынған ғимарат: Еуропалық Жаңа Заман мәдениетінің алғашқы сатысы: Қазақ халқының эпосын, әдет-ғұрып, аңыздары мен наным-сенімдерін алғаш зерттеген ғалым; Адам (ру) және жануар немесе өсімдік арасындағы қандас туыстық идеясына негізделген көне дін түрі: Ведалық әдебиеттегі мәнгі өмір айналымы: ХХ ғ. орыс әдебиетіндегі символизм өкілдері: Ежелгі Мысырдағы өлі және тірі табиғат құдайы, жер асты патшалығының соты: XII -XV ғғ Ортағасырлық құрылыстар айқын көрінісін тапқан өнер стилі: XI ғ. түрік тайпалары мен халықтарының тілдері мен дәстүрлерін зерттеген түрік ғалымы: Орыстың ұлттық кәсіби музыкасының негізін қалаған композитор: «Диуани лұғат ат-түрік» кімнің шығармасы? Қазақ алфавитінің реформаторы кім болды? «Құтты білік» кімнің шығармасы? Күпия кештің авторы «Жоңғар» очерктерін кім жазды? Тұңғыш махаббат романы «Декамеронньң» авторы кім? Мәдениетті этикамен тығьз байланыстыра карастырған кім? Темірланның тұсында Түркістан жерінде кандай ғимарат салынды? «Ортағасырлар күзі» атты шығарманың авторы кім? «Біржан-Сара» операсын кім жазды? Э. Кассирер адамға қандай аныктама берді? Өркениетті мәдениеттің өлімі деп танитын мәдениеттанушы қайсысы? «Homo ludens» шығармасының авторы кім? Ноосфера (парасатты орта) туралы түсінікті енгізген кім? Көнегрек тіліндегі «пайдея» ұғымы нені білдіреді? Трагедияның музыка рухынан туындауы» атты шығарсаның авторы? Аксиология нсні білдіретін ұғым? «Аккультурация» ұғымы нені білдірмейді? Көнегрек мәдениетіндегі агон нені білдірмейді? Архетип ұғымын мәдениетгануға енгізген кім? “Культура” деген термин ежелде мынандай мағына берген: Мәдениет пен өркениеттi қарама - қарсы қоюшылық басталған уақыт Мәдниеттің қоғамдағы қызметiн атаңыз: Мәдениеттiң түрлерiн көрсетiңiз: Конфуцианство деген: Гилгамеш эпосы мына мәдениеттің жемісі: Көшпенділер үшін қасиетті ұғым Мәдениеттiң супержүйесiн ұсынған автор: Субмәдениеттiң түрлерiне жататыны: «Джоконда» туындысының авторы: Шекспирдің шығармасын көрсетіңіз: «Мәдениет» ұғымының құрамына енбейтін белгі: ХҮІІ ғ. Европа мәдниетіндегі стильдерді атаңыз: «Илиада» мен «Одиссея» дастандары мына кезеңдерге тән: Модернизм деген: «Даосизм» дегеніміз не? Бұқаралық мәдениеттiң негізгi белгiсi: Рококо стилінің басты ұраны: Көшпенділердің діни наным – сенімдері: «Кентавр» деген: Бұқаралық мәдениеттiң негізгi белгiсi: Араб тілінде Дiн деген не? Ежелгі Шығыс мәдениетінің негізгі идеясы: Рим мәдениетінің басты белгісін атаңыз: Ежілгі тұрктердің діни наным – сенімдері: Ислам дінінің негізгі сипатын көрсетіңіз: Салт – дәстүр, дін және өнер мәдениеттің қай қызметіне тән? Мәдениеттің феномені дегеніміз: Мәдниеттің қоғамдағы қызметiн атаңыз: Көшіп қонып тіршілік ететін, негізгі кәсібі мал шаруашылығы болып табылатын халықтар: Сентиментализм дегеніміз: "Мәдениетт бұл ойын"- сөздін авторы Постмодернизм деген: Субмәдениет дегеніміз: Мәдениеттанудағы мектептердің негізгі мақсаты: Антропологиялық мектептің өкілдері: Сақтар мәдениетінің ерекшелігі қандай: Мәдениеттiң бейсаналық түрін ұсынған автор: Орта ғасырлық университеттік білім былай аталады: Патшаны құдай санау мына мәдениетке тән: |